Bootcamp voor Mo

Bootcampen voor Mo

Bootcampen voor Shymo: meedoen lukt haar niet, maar sterker dan alle deelnemers bij elkaar is ze zonder twijfel

Er mag ondertussen rustig gezegd worden dat Shymo een begrip is geworden binnen de grenzen van de Zaanstreek. En dat terwijl de stichting Help Mo Nu! pas acht weken geleden in leven is geroepen. Loop een willekeurige winkel in en je vindt wel een collectebus, flyer of een ander spoor dat wijst in de richting van de enige echte Mo. Daarbij kun je het zo gek niet verzinnen of het wordt wel georganiseerd om de teller op helpmonu.nl zo hard mogelijk te laten stijgen. Zondag 15 september was het de beurt aan Shymo’s sportschool, het SMC in Zaandam, om geld op te halen voor hun dappere sportster. De vorm waarin hun actie werd gegoten was een heuse bootcamp, met een totale opbrengst van maar liefst €732,45,-.

“Voordat ik ziek werd deed ik aan dansen, niet aan dit soort dingen”, zegt Shymo lachend terwijl ze toekijkt hoe haar vrienden en familie worden afgemat tijdens de bootcamp. “Als ik nu hier naar de sportschool ga doe ik onder andere veel boksen, dat vind ik echt heel erg leuk. En je traint er ook nog eens alles tegelijk mee.” Met Evi (vriendin) en Charlotte (schoonzus) aan haar zijde lijkt ze zich prima te vermaken. “Ik had wel verwacht dat het pittig voor ze ging worden, maar dit is wel heftiger dan ik dacht. Gelukkig kunnen ze nog lachen.” Zo’n veertig sportievelingen zijn op de bootcamp afgekomen, met als primair doel natuurlijk geld inzamelen. “Maar het allerbelangrijkst vind ik in ieder geval dat ze hier allemaal een leuke middag hebben”, zegt Shymo meer dan terecht. Door Shymo’s ziekte en de dwarslaesie die komt kijken, zit ze nu in een rolstoel. Meedoen met het sporten zit er voor haar dus niet in. “Dat vind ik natuurlijk wel jammer”, licht ze toe, “maar ik heb wel het gevoel dat ik erbij hoor. Ik zit dan misschien aan de zijlijn, maar zo voelt dat niet. Ik voel me bij elke actie eigenlijk gewoon onderdeel van het geheel. En dat is ook wat waard.”
Over Shymo’s oneindige positiviteit kun je alleen maar ongelofelijke bewondering uitspreken. Nou ja, je kunt er ook nog ontzettend jaloers op zijn, of je er ontzettend over verbazen. “Ik heb echt nog nooit zo’n persoonlijkheid als die van Shymo leren kennen”, zegt Margreet. Ze is een van de deelnemers en tevens schoonmoeder van Shymo. “Dat besef ik me niet pas sinds ze ziek is hoor, ben je gek. Ik ken Shymo al veel langer dan dat, ze woont namelijk maar een meter of 50 bij me vandaan. Die geweldige persoonlijkheid had ze ver voor de kanker kwam aankloppen al”, zegt Margreet. Als moeder van Siem, Shymo’s vriendje dus, is ze dankbaar zo dicht aan Shymo’s zijde te kunnen en mogen staan. “Hoe zij en Siem alles aanpakken is echt bewonderingswaardig om te zien, maar ik ben ontzettend blij dat ik zelf ook mijn steentje bij kan dragen. De families houden zich wat betreft de stichting vooral op de achtergrond, we regelen met het team veel achter de schermen. Maar eigenlijk proberen we vooral buiten de stichting om alles te doen wat we kunnen, al is dat soms alleen maar even de teckel uitlaten als Shymo met haar hele gezin in het ziekenhuis zit.”
Shymo’s situatie is helaas op dit moment nog niet zo positief als zijzelf. “Wat ik als moeder en schoonmoeder het lastigst vind om te zien, is dat Siem en Shymo zo ontzettend snel volwassen worden op deze manier. Er zijn zo veel momenten dat ik denk: jongens, jullie doen het zo geweldig met zijn tweetjes, maar jullie horen nu gewoon op een festival te zijn. Tegelijkertijd zie ik dat ze samen wel ontzettend gelukkig zijn en op hun eigen manier een festival van het leven maken. Alleen in een ander hoesje gestoken, bijvoorbeeld in de vorm van een koffietje bij Aloha, of een glas limonade op het balkon.”
De zondagmiddag is in ieder geval geslaagd te noemen, zowel voor Shymo als de mensen om haar heen. “Het is nu echt wachten op reactie uit Amerika”, legt Shymo uit. “Voor iedereen eigenlijk, zodra we groen licht van hun krijgen kan ik erheen. Ik ga dan maandelijks op en neer naar Washington, waar ik telkens vier pillen krijg. Voor elke week eentje.” Na afloop van de bootcamp wachtte er nog een ontroerende verrassing op alle deelnemers. Jolanda van der Meulen maakte samen met haar kinderen van strijkkralen van 3960 kralen, 72 ringetjes en 72 boeddhahangertjes de eerste originele MOdailles. Shymo nam de eerste in ontvangst, de winnares van de dag, of eigenlijk van het jaar. Want Shymo, wat ben je ongelofelijk daadkrachtig, inspirerend, mooi en ontzettend sterk. Als jouw mentale kracht omgezet kon worden in fysieke kracht, had je volgend jaar waarschijnlijk meegedaan aan het wereldkampioenschap boksen. Volgens mij weten we het allemaal zeker: die kanker zal jouw ijzersterke persoonlijkheid nooit verslaan.

Door Fleur Grandiek

Emma's Uitleg

Emma’s uitleg

Hoi,

Mijn naam is Emma en ik was de biologiedocent van Shymo toen zij op het Zaanlands Lyceum zat. In Shymo’s verhaal hebben jullie kunnen lezen dat Shymo’s tumor een mutatie heeft die H3K27M wordt genoemd. In deze blogpost ga ik uitleggen wat dit betekent en hoe deze mutatie waarschijnlijk Shymo’s tumor heeft kunnen veroorzaken.

Om te kunnen begrijpen wat de H3K27M mutatie betekent, moeten we eerst kijken naar wat een mutatie eigenlijk is. Ons lichaam bestaat uit zo’n 37 biljoen cellen. Elke cel heeft een celkern met daarin DNA. Je DNA wordt ook wel je erfelijk materiaal genoemd, omdat je de helft van je DNA van je moeder hebt gekregen (geërfd) en de andere helft van je vader. Het DNA van een cel kan vergeleken worden met een “receptenboek”, omdat het de instructies bevat, in de vorm van genen (“recepten”), voor wat de cel allemaal kan maken (“bakken”). Met de instructies van één gen (“recept”), maakt een cel één eiwit (“baksel”). Elke cel in je lichaam heeft hetzelfde DNA (“receptenboek”), maar omdat niet elke cel dezelfde functies heeft, gebruiken verschillende cellen verschillende genen (“recepten”) om verschillende eiwitten (“baksels”) te maken. Als een cel een gen wel gebruikt om eiwitten mee te maken, noemen we dit gen actief. Anders is het gen inactief.

Een mutatie is een verandering in je DNA. Een mutatie is niet per se goed of slecht, maar een slechte mutatie kan wel vervelende gevolgen hebben. Een voorbeeld: het recept dat jij gebruikt om appeltaart te maken, is waarschijnlijk net een beetje anders dan het recept dat je buurman gebruikt (het ene recept heeft mutaties ten opzichte van de andere), maar beiden taarten zullen heerlijk smaken. Als je er echter chilipoeder in gaat doen (een slechte mutatie!) zal het eindproduct heel wat minder lekker zijn…
De mutatie die de tumorcellen van Shymo hebben, heet H3K27M. Laten we kijken wat dit betekent. Het DNA in één cel is wel 2 meter lang. Om dat te laten passen, ligt het DNA heel strak opgerold om eiwitbolletjes heen. Deze eiwitbolletjes heten histonen (enkelvoud: histon). Histonen bestaan uit 4 verschillende soorten eiwitten en één daarvan heet H3. Shymo’s tumorcellen hebben een mutatie (verandering) in het gen (“recept”) voor het H3 eiwit (“baksel”). Cellen met de H3K27M mutatie maken normale, goede H3 histon eiwitten en gemuteerde, slechte H3 histon eiwitten. De slechte H3 eiwitten doen zelf hun werk niet goed én ze zorgen ervoor dat de goede H3 histon eiwitten ook hun werk niet goed kunnen doen.
Wat doen die H3 eiwitten dan normaal gesproken? Histonen kunnen normaal gesproken bepaalde markeringen krijgen. Sommige markeringen zorgen ervoor dat het DNA wat minder strak wordt opgerold rondom de histonen, terwijl andere markeringen ervoor zorgen dat het DNA juist strakker wordt opgerold. Als DNA strakker opgerold is, kan de cel de genen (“recepten”) op dat stuk DNA niet gebruiken (alsof de pagina’s in je receptenboek aan elkaar vast geplakt zitten). Deze genen worden daardoor inactief. Bij DNA dat minder strak opgerold is, zullen de genen juist actiever zijn, waardoor er meer eiwit gemaakt kan worden.
Wetenschappers weten nog niet precies wat het resultaat is van de H3K27M mutatie. Ze denken nu dat de slechte H3 histon eiwitten niet goed gemarkeerd kunnen worden. Daarbij zorgen de slechte H3 histon eiwitten er waarschijnlijk voor dat de goede H3 histon eiwitten ook niet meer goed gemarkeerd worden. Zonder deze markeringen wordt het DNA op bepaalde plekken minder strak opgerold. Dat zorgt er voor dat sommige genen actiever zijn dan ze zouden moeten zijn. Dit zorgt er waarschijnlijk weer voor dat cellen met de H3K27M mutatie vaker kunnen delen. Elke keer dat een cel zich in tweeën deelt, moet het DNA worden gekopieerd zodat elk van beide nieuwe cellen zijn eigen DNA kopie kan krijgen. Bij het kopiëren kunnen er nieuwe foutjes, oftewel mutaties, in het DNA ontstaan, net zoals jij een spelfout kan maken als je je appeltaart recept overschrijft. Hoe vaker een cel zich deelt, hoe meer mutaties zich kunnen ophopen.
Waarschijnlijk is bij Shymo de H3K27M mutatie al heel vroeg ontstaan (door stomme, stomme pech), bijvoorbeeld toen zij nog bij haar moeder in de buik zat (dit weet ik echter niet zeker!). 16 jaar van Shymo’s leven hebben de cellen met deze mutatie dan ongemerkt teveel kunnen delen en nieuwe mutaties kunnen verzamelen. In één van de cellen van Shymo’s ruggenmerg is zo precies de verkeerde combinatie van mutaties ontstaan, die ervoor heeft gezorgd dat deze cel een kankercel werd. Toen Shymo 16 was, was deze ene cel uitgegroeid tot een tumor. Wat er daarna allemaal gebeurd is, kan je lezen in Shymo’s verhaal op deze website.
Ik hoop dat je na het lezen van deze blogpost beter begrijpt wat de H3K27M mutatie is en mocht je nog vragen hebben, dan hoor ik die natuurlijk graag! Bron: https://www.nature.com/articles/s41467-019-09140-x#Sec9
Shymo sporten bij de fysio

Shymo’s blog: gesloopt

01-09-19

Hoe hectisch was deze week wel niet?!
Ik begon maandag met fysiotherapie en ik moest daarna naar het revalidatiecentrum voor mijn doorligwonden. Dinsdag weer naar het revalidatiecentrum en daarna ging ik eten bij Gyl (broer) en Charlotte (schoonzus); dat doen Siem en ik eens in de zoveel tijd en dat is heel leuk! Dan koken ze voor ons en nemen wij bijvoorbeeld een toetje mee. Tijdens dat bezoekje heb ik ook nog een interview afgelegd, dus dat was een latertje! Woensdagochtend begon ik de dag met een interview bij radiozender FunX. Ja, dat was even vroeg opstaan voor mij, maar dat geeft niet… oke toch wel een beetje aangezien ik niet zo veel slaap, haha. Hierna kwam ik in de ochtendshow van het AD, daarna ging ik naar fysiotherapie en ‘s middags kwam er nog een fotograaf langs. Donderdagochtend begon met een interview door Gerard Ekdom op Radio10 en daarna had ik weer fysiotherapie. In de middag waren er eigenlijk ook nog plannen maar dat werd te veel voor me. Ik was ontzettend opgebroken en eigenlijk nu nog steeds. Toen was het zaterdag en moest ik toch wel echt even heerlijk van het zonnetje genieten, dat had ik wel verdiend toch? En m’n huid kon ook wel wat vitamine D gebruiken, want een maand binnen zitten maakt je er niet mooier op kan ik je vertellen! Dus even lekker een serie’tje kijken in de zon; héérlijk. Deze week voelde echt als een race, maar ik voel me ook voldaan. Uiteindelijk ben ik wel een beetje te ever gegaan, merk ik.

Soms heb ik het idee dat mensen vergeten dat ik ook nog ziek ben, dat heb ik zelf ook. Dat bedoel ik helemaal niet slecht; eigenlijk is het misschien wel een compliment, omdat mensen altijd vinden dat ik er goed en energiek uitzie. Dus dan heb ik voor mijn gevoel bakken met energie en wil ik veel gaan doen, eigenlijk te veel. Dan denk ik dat ik na het sporten nog wel even naar het bos kan; nou mooi niet hoor daarna val ik gewoon in slaap op de bank. Ik heb dan ook met al die interviews en dergelijke gemerkt dat het me heel veel energie kost. Dat is natuurlijk niet het enige waar mijn energie heen gaat: ik heb namelijk ook twee gigantische doorligwonden op mijn rug die lastig herstellen en als je lichaam weinig energie heeft duurt dat herstelproces veel langer. De foto’s ervan zal ik jullie besparen, zeker voor de mensen met een zwakke maag, haha. Maar wat ik probeer te zeggen is dat niet alles altijd is zoals het lijkt. Er zijn op de achtergrond nog veel meer zaken dan alleen de stichting en genezen. Er komen veel meer dingen bij kijken die jullie je niet zullen beseffen, wat ook totaal logisch is. Misschien kunnen jullie een keer opzoeken wat er bij een dwarslaesie of dexamethason (wat ook heel leuk is en de reden is van mijn opgezette gezicht) allemaal kan komen kijken. Ik weet eigenlijk niet eens wat er over te vinden is en bij elke dwarslaesiepatiënt is de situatie natuurlijk weer anders.
Ondanks dat deze week dus eigenlijk te veel was voor mij, vond ik het ook wel weer echt ontzettend leuk! De mensen die mijn verhalen willen delen zijn allemaal ontzettend aardig en meelevend. Ik vind ook oprecht dat alles tot nu toe goed is gegaan en dat geeft me dan ook weer meer zelfvertrouwen! Ook hebben Siem en ik ontzettend gelachen, bijvoorbeeld tijdens de ochtendshow. Wat daarvoor allemaal gebeurde kregen jullie natuurlijk niet mee, maar het was allemaal nog niet zo serieus dus konden we nog even dollen voordat we live gingen. Ik vond het een ontzettend leuke, maar wel slopende week. Zou ik het weer doen? Jazeker. Maar dan zou ik wel meer rekening houden met hoeveel energie het gaat kosten en wat ik zou kunnen doen zodat ik de rest van de dag niet total loss ben. Dus het hele weekend heb ik maar niks gedaan om weer even op gang te komen. Zondag heb ik wel even geluncht met twee vriendinnen. Ik merk gewoon dat me dat heel erg goed doet: even lekker sociaal zijn en niet alleen maar op de bank, want daar ben ik nu natuurlijk veel te vinden.
Tip: let goed op jezelf, want zelfzorg is belangrijk.
Mo en Evi

Met Shymo naar fysiotherapie

Voordat Mo werd opgenomen in het ziekenhuis een paar weken geleden, haalde ik haar elke maandag op om naar de fysio te gaan. De fysio is voor Mo erg belangrijk. Het is een moment om lekker te sporten en haar spieren warm te houden. Ik vraag vaak of ze er weer zin in heeft en het antwoord is altijd “JA!”. Niet iedereen zal zo veel zin hebben om keihard te sporten, maar Mo vindt het echt heel erg leuk om te doen. Bovendien maken we het samen natuurlijk een stuk leuker en gezelliger.

Meestal zitten we om 9:10 uur al in de auto en rijden we naar SMC Fitness in Zaandam. We worden altijd warm onthaald, want iedereen die daar loopt kent Mo ondertussen al. Mo begint altijd met fietsen. Omdat Mo haar benen zelf niet kan gebruiken houdt haar therapeut bij het fietsen haar voet vast, zodat deze in de trapper blijft en Mo de fietsbeweging kan maken. Mo vertelde me dat ze graag fietste voordat ze in een rolstoel terecht kwam, dus dit is een manier om dat gevoel toch elke keer weer een beetje te ervaren. 

Shymo heeft een mega lieve fysiotherapeute. We hadden geen betere hulp voor Shymo kunnen wensen. Ze doet er elke keer alles aan om het voor Mo zo comfortabel mogelijk te maken en ze helpt enorm goed. Er staat nu zelfs een grote donatiepot voor Help Mo Nu! op de bar van SMC Fitness!
Soms gaat Mo na het fietsen haar armspieren trainen op één van de apparaten of gaat ze meteen door naar een behandelkamer. In de behandelkamer begint Mo altijd met rekoefeningen voor haar benen. Daarna is het tijd om te zweten. Soms traint ze haar armspieren en soms haar buikspieren. De oefeningen die Mo doet zijn stuk voor stuk enorm zwaar. Ik heb nog nooit iemand zo hard zien trainen!
Als de fysiotherapeute de behandelkamer verlaat moeten Mo en ik vaak samenwerken om oefeningen te doen. Zo doen we een oefening waarbij Mo op de bank zit, ik mijn handen om en om uitsteek en Mo deze moet aantikken terwijl ze rechtop blijft zitten. Het klinkt misschien als een simpele oefening, maar voor Mo is dit een heel zware omdat het lastig voor haar is om haar rug recht te houden en zo te blijven zitten. Deze oefening is wel altijd leuk om samen te doen, omdat ik haar dan echt kan aanmoedigen en ik Mo’s winnaarsmentaliteit van dichtbij kan zien; ze wil het zó graag volhouden. Uiteraard gaat deze oefening niet altijd even soepel, maar dat ligt zeker niet aan Mo. Vaak komt het namelijk doordat ik iets zeg of doe waar Mo om moet lachen en dan zakt ze in elkaar. Hier moeten we met z’n tweeën dan altijd stiekem toch wel erg om lachen.
Als het trainen erop zit, gaan we meestal iets leuks doen. Lekker lunchen op het strand, een Mcflurry halen bij de McDonald’s of een broodje bij Boer Geert. Onze vaste maandag is altijd een heel gezellige dag waarop we lekker kunnen bijkletsen en kunnen lachen met z’n tweeën. Ik vind het niet alleen mega gezellig om mee te gaan, maar ik vind het ook vooral fijn om Mo te helpen. Ik kan haar niet beter maken, maar wat ik wel kan doen is er voor haar zijn als vriendin en haar steunen bij bijvoorbeeld de fysio.
Lieve Mo, ik hoop dat je je snel weer beter voelt zodat we weer samen bij de fysio te vinden zijn en zodat we weer al die gezellige uitjes kunnen doen. Ik hou van jou.

Dikke kus,
Evi